dnd, d&d dungeons and dragons
 
Olejów na Podolu
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Strona główna ˇ Artykuły ˇ Galeria zdjęć ˇ Forum strony Olejów ˇ Szukaj na stronie Olejów ˇ Multimedia
 
isa, dnd.rpg.info.pl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Nawigacja
Strona główna
  Strona główna
  Mapa serwisu

Olejów na Podolu
  Artykuły wg kategorii
  Wszystkie artykuły
  Galeria zdjęć
  Pokaz slajdów
  Panoramy Olejowa 1
  Panoramy Olejowa 2
  Panoramy inne
  Stare mapy
  Stare pocztówki Olejów
  Stare pocztówki Załoźce
  Stare pocztówki inne
  Stare stemple 1
  Stare stemple 2
  Multimedia
  Słownik gwary kresowej
  Uzupełnienia do słownika
  Praktyczne porady1
  Praktyczne porady2
  Archiwum newsów
  English
  Français

Spisy mieszkańców
  Olejów
  Trościaniec Wielki
  Bzowica
  Białokiernica
  Ratyszcze
  Reniów
  Ze starych ksiąg

Literatura
  Książki papierowe
  Książki z internetu
  Czasopisma z internetu

Szukaj
  Szukaj na stronie Olejów

Forum
  Forum strony Olejów

Linki
  Strony o Kresach
  Inne przydatne miejsca
  Biblioteki cyfrowe
  Varia
  Nowe odkrycia z internetu

Poszukujemy
  Książki

Kontakt
  Kontakt z autorami strony

 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Olejów na Podolu
Aktualnie na stronie:
Artykułów:1280
Zdjęć w galerii:1707

Artykuły z naszej strony
były czytane
3371181 razy!
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
OPIS WSI

[źródło: "Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich", praca zbiorowa, tom VII. Warszawa 1886, nakładem Władysława Walewskiego.]

Perepelniki, rus. Perepelnyki, wieś, powiat złoczowski, 23 kilometry na wschód od Złoczowa, 11 kilometrów od urzędu pocztowego w Olejowie, 16 kilometrów od Zborowa. Na płn.-zach. leży Nuszcze, na płn.-wsch. Harbuzów, na południu Łopuszany i Hukałowce, na płd.-zach. Wołczkowce.
We wsi są trzy źródła, z których powstaje potok Huczka zwany. Płynie w kierunku wschodnim a połączywszy się ze strugą powstającą w Hukałowcach, tworzy na małej przestrzeni płn.-wsch. granicę wsi, łącząc się w Harbuzowie z jednym z ramion górnego Seretu, którego źródła leżą w obrębie gminy Nuszcze. Wody z północnego i wschodniego obszaru należą do dorzecza Seretu, cała zaś część zachodnia do dorzecza Strypy; wzgórza bowiem, które spiętrzają zachodni i płn.-zach. obszar wsi, jak lesista Załucz (420 metrów), wzgórze na południowym krańcu zabudowań (410 mt. znak triangulacyjny) i najznaczniejsze w tych stronach wzniesienie, położone na płd.-zach. krańcu obszaru, na granicy z Wołczkowcami szczyt Perepelniki (421 metrów), tworzą linię działu wodnego między dorzeczem górnego Seretu a Strypy.
Okolica pagórkowata, położenie wysokie (dolina potoku 344 metry); grunta czarnoziemne z podkładem gliniastym, zimne i niezbyt urodzajne. Drzewostan na lesistym wzgórzu "Załucz" mieszany, między buczyną, grabiną, brzozą, osiką, przeważa tu dąb. Na krańcach lasu, w zachodniej i płn.-zach. stronie zabudowań znajdują się liczne pasieki, z których znaczniejsze mają osobne nazwy, jak: Grabina, Maślanczyzna i Polanki. Wśród pól leżą dwa folwarki, tak zwany Folwark w polu i Telonowy staw.
Własność większa ma roli 330, łąk i ogrodów 61, pastwisk 7, lasu 254 hektarów; własność mnoejsza roli 658, łąk i ogrodów 160, pastwisk 28 hektarów; dochód roczny 2241 złotych reńskich. Cały obszar wsi wedle obliczeń z roku 1884 wynosi 1524 hektary.
W roku 1880 w gminie 822 mieszkańców, a na obszarze dworskim 53 mieszkańców, rzymsko-katolickiego obrządku 129, greko-katolickiego 724, izraelitów 22. Parafia rzymsko-katolicka w Olejowie, greko-katolicka w miejscu, dekanat załoziecki. Do parafii tej należą Hukałowce. We wsi jest cerkiew pod wezwaniem Kosmy i Damiana, szkoła etatowa jednoklasowa od roku 1872 i kasa gminna pożyczkowa z kapitałem 242 złotych reńskich.
Zachowuje się u ludu podanie, że na jednem wzgórzu, wśród łanów dworskich stał obozem król Jan III.
Br. Sok.

***

Najstarszy zachowany zapis nazwy Perepelniki to "de Przepielniki" w nieznanym bliżej dokumencie z 1649 roku (cytowanym w książce Edwarda Klisiewicza "Nazwy miejscowe Tarnopolszczyzny", Kraków 2001)

***

LUDWIK WOLSKI

1 kwietnia 1919 roku na zamku w Złoczowie został rozstrzelany przez Ukraińców młody dziedzic z Perepelników, Ludwik Wolski, z dość błahego zresztą powodu - bo za satyryczny wierszyk - pamflet na Ukrainę. Jest on jednym tzw. 22 męczenników złoczowskich, skazanych na śmierć przez ukraińskie sądy doraźne i torturowanych w śledztwie. To niepotrzebne barbarzyństwo odbiło się głośnym echem w całej Polsce i było wykorzystywane przeciw Ukraińcom na arenie międzynarodowej. Wolski był wnukiem Wandy Monné (narzeczonej malarza Artura Grottgera) i synem poetki Maryli Wolskiej. Poeta Władysław Bełza właśnie dla niego napisał swój znany wiersz "Kto ty jesteś? Polak mały". W przyszłości planujemy poświęcić Ludwikowi Wolskiemu osobny, obszerniejszy artykuł na naszej olejowskiej stronie internetowej.

***

DWÓR W PEREPELNIKACH
[źródło: Antoni Worobiec "Trościaniec Wielki - Wieś Ziemi Załozieckiej". Zielona Góra 1999, nakładem Koła Środowiskowego b. Żołnierzy Armii Krajowej ze wsi Trościaniec Wielki, z siedzibą w Zbąszynku]

W niezbyt odległej od Trościańca wsi - Perepelniki ( ok. 7 km na zachód) znajdował się dwór szlachecki. Mianem "dworu" - określa się powszechnie całość rezydencji, a więc dom mieszkalny, oficyny, kaplicę, park, sady, oraz całość zabudowań folwarcznych. Dom w Perepelnikach, parterowy, o klasycystycznym wystroju architektonicznym, zdobiły z pocz. XX wieku liczne portrety i obrazy, dzieła Juliusza Fałata, J. Kossaka, Artura Grottgera, ponadto kolekcja starych brązów i broni, wśród nich: strzelba króla Stanisława Augusta.

W otaczającym dom ogrodzie rosły liczne okazy pomnikowych drzew i krzewów, które opiewały w swych utworach poetyckich obie właścicielki Perepelnik. Perepelniki bowiem, w XX wieku należały do rodziny Wolskich: z tej rodziny wywodziła się znana poetka Młodej Polski - Maryla Wolska i jej córka, też poetka Beata Obertyńska.

Dwór w Perepelnikach gościł często pisarzy i artystów tej miary co: Kornel Ujejski, Leopold Staff, Jan Gwalbert Pawlikowski i inni. Z Marylą Wolską łączyło ich umiłowanie poezji i przywiązanie do piękna Ziemi Załozieckiej.

***

PEREPELNIKI W 1939 ROKU

[źródło: Antoni Worobiec "Zborów i Ziemia Zborowska". Zielona Góra 2004, nakładem Koła Tarnopolan Polskiego Towarzystwa Turystyczno - Krajoznawczego w Żarach]

W zestawieniu grup etnicznych powiatu zborowskiego, sporządzonym dla Niemców na początku II wojny światowej przez ukraińskiego geografa i demografa prof. Włodzimierza Kubyjowicza, liczba mieszkańców Perepelników według stanu na 1 stycznia 1939 roku wynosiła razem 1290 osób, w tym 1005 Ukraińców wyznania greckiego, 5 Żydów, 150 Polaków i 130 "Ukraińców wyznania łacińskiego".

***

Właściciele majątku ziemskiego Perepelniki
(spisani ze schematyzmów galicyjskich i starych skorowidzów)

1827-1852 Maciej Pokutyński
1854 Jan Pokutyński
1856 spadkobiercy Jana Pokutyńskiego
1868 Tekla Pokutyńska i Konrad Sławiński
1872 Szymon Padlewski
1890 Szymon i Melania Padlewscy
1897 Spadkobiercy Szymona Padlewskiego
1909 Spadkobiercy Melanii Podlewskiej
1926 Kazimiera Lech
1928-1930 Stanisław Lech i Kazimierz Wolski

***

ZALUDNIENIE PEREPELNIKÓW:

1832 - (dane gr.-kat.) wśród mieszkańców było 461 grekokatolików
1857 - 632 osoby
1857 - (dane gr.-kat.) wśród mieszkańców było 527 grekokatolików
1870 - 783 osoby
1880 - 935 osób (w tym 133 wyznania rz.-kat., 754 gr.-kat., 22 mojż.)
1890 - 977 osób
1905 - (dane rzym.-kat.) wśród mieszkańców było 155 wyznania rzym.-kat.
1910 - (dane gr.-kat.) wśród mieszkańców było 990 grekokatolików, 153 łacinników i 45 Żydów.
1921 - 944 osoby, 445 mężczyzn i 499 kobiet (według wyznania: 136 wyznania rz.-kat., 805 gr.-kat., 3 mojżeszowego; według podanej narodowości: - dane mogą nie być wiarygodne - 220 Polaków i 724 Rusinów
1939 - 1290 osób (1005 Ukraińców, 5 Żydów, 150 Polaków i 130 "Ukraińców wyznania łacińskiego")

***

DODATEK
Ze wspomnień Michała Dajczaka Halaburdy z Olejowa, zanotowanych w 1986 roku:

W 1939 roku Perepelniki liczyły około 100 numerów domów.
W wiosce była cerkiew greckokatolicka, szkoła i sklep.
Mieszkały tu dwie rodziny żydowskie.




 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Komentarze
Smoczynski dnia luty 21 2008 15:44:01
Dzień dobry,
Jestem zięciem Marcina Wolskiego, syna Kazimierza, ostatniego właściciela Perepelnik. Mój teść, ze względu na wiek i stan zdrowia, nie korzysta z komputera i internetu, ale prosił mnie o śledzenie informacji o Perepelnikach na Państwa stronie. Będę wdzięczny za wszelkie informacje dotyczące tego majątku. Pozdrawiam
Michał Smoczynski
Smoczynski dnia luty 27 2010 12:23:57
Witam,
Ponownie zjawiam się na stronie Olejowa. Tym razem zwracam się z do wszystkich żyjących jeszcze osób pamiętających Perepelniki lub mających jakieś dokumenty z nimi związane z prośbą o kontakt ze mną. Żona moja, Marta Smoczyńska, z domu Wolska, córka Marcina syna Kazimierza, stara się w imieniu rodziny Wolskich o zwrot mienia zabużańskiego i musi dostarczyć wszelkie możliwe dokumenty, mapy, zdjęcia i świadectwa dotyczące funkcjonowania Wolskich w Perepelnikach przed wojną. Będę wdzięczny za każdą najmniejszą nawet informację na ten temat. Pozdrawiam. Michał Smoczyński
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Dodaj komentarz
Zaloguj się, żeby móc dodawać komentarze.
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl


Copyright © Kazimierz Dajczak & Remigiusz Paduch; 2007-2018